काठमाडौंमा हिमालयन रिम फिल्म प्रदर्शनी सुरु

२९ जेष्ठ २०८३ शुक्रवार । “मार्शल आर्टद्वारा एकता, चलचित्रको उज्यालोद्वारा सम्बन्ध” भन्ने मूल नाराका साथ “२०२६ (दोस्रो) हिमालयन रिम फिल्म प्रदर्शनी” नेपालमा भव्य रूपमा सुरु भएको छ। चिनियाँ वुसिया (मार्शल आर्ट) चलचित्रको क्रियात्मक सौन्दर्यशास्त्र र वीरताको भावनालाई केन्द्रमा राख्दै आयोजना गरिएको यस प्रदर्शनीले आधुनिक इमेजिङ प्रविधि तथा डिजिटल सौन्दर्यशास्त्रमार्फत चीन र नेपालका चलचित्रकर्मी एवम् युवा विद्यार्थीहरूबीच अन्तरसांस्कृतिक संवादको बलियो सेतु निर्माण गरेको छ।

यस विशेष कार्यक्रममा चर्चित चलचित्रकर्मीहरू, चीन तथा नेपालका विभिन्न सांस्कृतिक विद्वान्हरू एवं विश्वविद्यालयका अतिथिहरूको गरिमामय उपस्थिति रहेको थियो। कार्यक्रममा सहभागी अतिथिहरूले उपस्थित दर्शकसँग पूर्वीय कथावाचनका नविन सम्भावनाहरू र यसका विविध आयामहरूबारे गहन रूपमा खोजी तथा छलफल गरेका थिए।

प्रदर्शनीअन्तर्गत नेपाल अन्तर्राष्ट्रिय चलचित्र महोत्सव (NIFFF) सँगको विशेष सहकार्यमा एक दिने ‘एआई (AI) फिल्म कार्यशाला’ समेत आयोजना गरिएको थियो। उक्त कार्यशालामा चाइना मिडिया ग्रुपको फिल्म च्यानलअन्तर्गत हाङ्झाउ आधारका एआईजीसी (AIGC) अनुसन्धानकर्ता पिटर प्यानले अतिथि प्रशिक्षकका रूपमा सहभागिता जनाउँदै एआईमार्फत तस्बिरलाई भिडियोमा रूपान्तरण गर्ने सम्पूर्ण सिर्जनात्मक प्रक्रियाबारे विस्तृत जानकारी गराएका थिए। त्यस क्रममा उनले अत्याधुनिक प्रविधिले दृश्य सौन्दर्यलाई कसरी पुनःपरिभाषित गरिरहेको छ भन्ने प्रयोगात्मक उदाहरण प्रस्तुत गरे।

उक्त कार्यशालाको सुरुवात चीन, नेपाल र भारतका विविध सांस्कृतिक तत्त्वहरूको सुन्दर संयोजनमा तयार गरिएको ऊर्जाशील एआई (AI) प्रचार भिडियो प्रदर्शन गरेर गरिएको थियो। त्यसपछि चाइना मुभी च्यानल हाङ्झाउ स्टुडियोका विज्ञ केसन हे ले अनलाइन माध्यमबाट सहभागी हुँदै आफ्नो नयाँ एआई चलचित्र परियोजना “लियाओ झाइ २०७९” बारे विस्तृत विवरण प्रस्तुत गरेका थिए।

प्रस्तुतिकै क्रममा उनले एआई ट्रेलरको प्राविधिक संरचना र सिर्जनात्मक अवधारणामाथि विशेष प्रकाश पारेका थिए। कृत्रिम बुद्धिमत्ता (Artificial Intelligence) को प्रयोगले परम्परागत वुसिया कथाहरूलाई कसरी नयाँ जीवन र आधुनिक स्वरूप प्रदान गर्न सकिन्छ भन्ने कुरा उनले प्रस्ट पारे।

त्यसै गरी, चीन र नेपालका स्थापित चलचित्रविद्हरूले परम्परागत सौन्दर्यलाई समकालीन परिवेशमा कसरी प्रभावकारी ढङ्गले अभिव्यक्त गर्न सकिन्छ भन्ने विषयमा अन्तर्क्रिया गरेका थिए। विश्वव्यापीकरणले यस्ता रैथाने चलचित्रहरूको विकास र विस्तारका लागि कस्ता-कस्ता सुनौला अवसरहरू सिर्जना गरेको छ भन्ने विषयमा गहन छलफल गर्दै उनीहरूले विविध संस्कृतिका कथाहरूलाई विश्वसामु प्रस्तुत गर्ने नयाँ सम्भावनाबारे आ-आफ्नो अनुभव आदानप्रदान गरे।

प्रदर्शनीका क्रममा चिनियाँ चलचित्र इतिहासकै सबैभन्दा बढी आम्दानी गर्न सफल ऐतिहासिक वुसिया चलचित्र “ब्लेड्स अफ द गार्डियन्स : विन्ड राइजेस इन द डेजर्ट” को विशेष प्रदर्शन गरिएको थियो। उक्त प्रदर्शनले विश्वविद्यालयका प्राध्यापक तथा विद्यार्थीहरूको ठूलो समूहलाई आकर्षित गरेको थियो। डिजिटल दृश्य प्रभाव (VFX) र अत्याधुनिक एनिमेसन प्रविधिको उत्कृष्ट प्रयोग गरिएको यस चलचित्रले पश्चिमी भूभाग हुँदै एउटा रहस्यमय बालकको सुरक्षाका लागि निस्किएको मरुभूमि सुरक्षाकर्मीको जीवन-मरणको साहसिक यात्रालाई पर्दामा सजीव रूपमा उतारेको छ। यसका साथै, चिनियाँ वुसिया परम्परामा रहेको “जुनसुकै मूल्य चुकाएर पनि आफ्नो वचन पालन गर्ने” नैतिक आदर्श र सम्मानको सौन्दर्यशास्त्रलाई चलचित्रमा निकै प्रभावशाली ढङ्गले चित्रण गरिएको छ।

चलचित्र प्रदर्शनको लगत्तै आयोजित “निर्मातासँग संवाद” नामक विशेष कार्यक्रममा सम्बन्धित चलचित्रका निर्माता लिउ दीले मरुभूमिमा छायाङ्कन गरिएका कठिन लडाइँका दृश्यहरूमा मोसन क्याप्चर (Motion Capture) र भर्चुअल उत्पादन प्रविधिको नवीन प्रयोगबारे दर्शकहरूलाई जानकारी दिए। उनले डिजिटल छविसम्बन्धी प्रविधिले स्थानीय कथावाचनका आयामहरूलाई कसरी व्यापक विस्तार गरिरहेको छ भन्ने व्याख्या गर्दै प्रविधि र सौन्दर्यको संयोजनले चलचित्र जगतमा सिर्जना गरेका असीम सम्भावनाहरूलाई उजागर गरे।

यसै गरी, कार्यक्रम स्थलमा कलात्मक ढङ्गले डिजाइन गरिएका चलचित्र सामग्री तथा सांस्कृतिक सिर्जनात्मक उत्पादनहरू समेटिएको “वुसिया फेयर” (मेला) को समेत आयोजना गरिएको थियो। यस मेलाले दर्शकलाई एक प्रकारको अन्तरक्रियात्मक सांस्कृतिक अनुभव प्रदान गर्दै पर्दाभित्र सीमित रहने वुसिया संसारलाई प्रत्यक्ष रूपमा दर्शकसामु जीवन्त रूपमा ल्याउने काम गर्‍यो।

त्रिभुवन विश्वविद्यालयमा सम्पन्न पहिलो चरणको यस कार्यक्रमले कलेज परिसरभरि नै वुसिया संस्कृति र आधुनिक चलचित्र प्रविधिकोबारेमा एउटा उत्साहपूर्ण बौद्धिक बहस सिर्जना गरेको थियो। चलचित्रको प्रदर्शनपछि धेरै प्राध्यापक तथा विद्यार्थीहरूले आधुनिक इमेजिङ प्रविधिको प्रयोगमार्फत चिनियाँ वुसिया चलचित्रले सिर्जना गरेको भव्य दृश्य प्रभावबाट आफूहरू निकै प्रभावित भएको सकारात्मक प्रतिक्रिया दिएका थिए। उनीहरूका अनुसार परम्परागत सौन्दर्यशास्त्रको यस्तो सफल पुनर्निर्माण र पुनर्कल्पनाले नेपाली स्थानीय कथावाचनका लागिसमेत एउटा महत्त्वपूर्ण र नयाँ प्रेरणा प्रदान गरेको छ।

पर्दामार्फत मानवीय भावनाको प्रवाह गर्दै र वुसिया संस्कृतिका माध्यमबाट दुई देशबीचको मित्रतालाई अझ प्रगाढ बनाउँदै यो प्रदर्शनी केवल चलचित्र प्रदर्शनमा मात्र सीमित रहेन। बरु यो चीन र नेपालका फरक सभ्यताहरूबीचको गहिरो आदानप्रदान र पारस्परिक सिकाइको एउटा ऐतिहासिक अवसर बन्यो। दुवै देशका चलचित्रकर्मीहरूले संवादमार्फत नयाँ वैचारिक दृष्टिकोणहरूको आदानप्रदान गरे भने युवा विद्यार्थीहरूले चलचित्र प्रदर्शनबाट साझा सांस्कृतिक अनुभूति प्राप्त गरे, जसले प्रविधि र कथावाचनका माध्यमबाट दुवै पक्षलाई भावनात्मक रूपमा अझ नजिक ल्याएको छ।